Tytuł debaty – „Chłopcy z Grabówka, chłopcy z Chyloni…” – symbolicznie przywołuje losy młodych ludzi z Gdyni i Gdańska, robotników, uczniów, mieszkańców Pomorza, którzy w grudniu 1970 roku zostali śmiertelnie postrzeleni przez wojsko i milicję. Ich śmierć stała się jednym z najboleśniejszych świadectw przemocy państwa wobec własnych obywateli.
Jak podkreśla prowadzący spotkanie red. Krzysztof Świątek:
„Za każdą z tych ofiar kryje się konkretne życie, marzenia, rodzina i dramat, który trwał przez kolejne dziesięciolecia. Chcemy przywrócić imiona i historie tym, którzy zbyt długo pozostawali jedynie liczbami w statystykach.”
Podczas spotkania uczestnicy podjęli próbę odpowiedzi na pytania, które przez lata pozostawały w cieniu oficjalnych narracji:
- kim byli zabici w czasie wydarzeń Grudnia ’70,
- jak wyglądała rzeczywista skala przemocy i represji,
- jakie były losy rodzin poległych,
- czy i w jakim stopniu państwo polskie zapewniło im zadośćuczynienie,
- co do dziś pozostaje nie do końca ujawnione lub przemilczane.
Debata była nie tylko refleksją historyczną, ale także rozmową o odpowiedzialności, pamięci i konsekwencjach przemocy aparatu władzy, która odcisnęła piętno na ofiarach, ich rodzinach i na całej społeczności.
W spotkaniu udział wzięli:
- dr Paweł Miedziński – Oddziałowe Biuro Badań Historycznych IPN w Szczecinie,
- dr Jan Hlebowicz – Oddziałowe Biuro Badań Historycznych IPN w Gdańsku,
- Małgorzata Sokołowska – współautorka „Encyklopedii Gdyni”, popularyzatorka wiedzy o Grudniu ’70.
Organizatorzy podkreślają, że debata miała charakter społeczny i edukacyjny. Jej celem było nie tylko przekazanie wiedzy historycznej, ale także budowanie wrażliwości na konsekwencje przemocy, jaka miała miejsce ze strony aparatu władzy komunistycznej.
Spotkanie było transmitowane online w czasie rzeczywistym, dzięki czemu udział w nim mogli wziąć także widzowie kanału IPNtv na platformie YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=oLfFkUpnCiE&t=48s